सारकोमाचे दोन प्रमुख प्रकार आहेत

1. हाडांमधील सारकोमा (Bone Sarcomas):
   • Osteosarcoma: किशोरवयीन मुलांमध्ये सामान्य. हे सरळपणे हाडांमध्ये होते आणि हाडांच्या पेशींमधून सुरू होते.
   • Chondrosarcoma: प्रौढांमध्ये सामान्य. हे कंडरांमध्ये (cartilage) वाढणारे आहे.
   • Ewing Sarcoma: किशोर आणि तरुण प्रौढांमध्ये आढळतो. हा हाडं आणि आसपासच्या ऊतींमध्ये वाढतो.
2. मऊ ऊतींतील सारकोमा (Soft Tissue Sarcomas):
   • Liposarcoma: चरबीच्या ऊतींमध्ये होतो.
   • Fibrosarcoma: संयोजी ऊतींमध्ये वाढतो.
   • Angiosarcoma: रक्तवाहिन्यांमध्ये किंवा लिम्फ नलिकांमध्ये आढळतो.
   • Rhabdomyosarcoma: स्नायूंमध्ये आढळतो, विशेषतः लहान मुलांमध्ये.
   • Leiomyosarcoma: आतड्यांच्या किंवा गर्भाशयाच्या स्नायूंमध्ये आढळतो.

कारणे आणि धोके:

सारकोमाचे नेमके कारण ठामपणे माहीत नाही. मात्र, काही जोखमीचे घटक पुढीलप्रमाणे आहेत:

• पूर्वी घेतलेली रेडिएशन थेरपी
• काही आनुवंशिक विकार (जसे की Li-Fraumeni Syndrome)
• काही रसायनांशी (उदा. हर्बिसाइड्स, व्हिनिल क्लोराईड) झालेला संपर्क
• काही विषाणूंचा संसर्ग
• मऊ ऊती किंवा हाडांमध्ये जुन्या जखमा किंवा जळजळी

लक्षणे:

सारकोमाचे लक्षणे सामान्यपणे सुरूवातीला सौम्य असतात, त्यामुळे त्याकडे दुर्लक्ष होते:

• शरीराच्या कोणत्याही भागात वाढणारी गाठ
• वेदना किंवा सूज
• त्या भागाचा हालचालींमध्ये अडथळा
• हाडं सहज फ्रॅक्चर होणे
• अचानक वजन घटणे
• सतत थकवा आणि अशक्तपणा

सूचना: ही लक्षणे आढळल्यास त्वरित तज्ज्ञ डॉ. विश्वास गवते यांचा सल्ला घ्या.

निदान:

सारकोमाचे निदान करण्यासाठी विविध तपासण्या केल्या जातात:

• शारीरिक तपासणी: डॉक्टर गाठ तपासतात, सूज व हालचालींचे निरीक्षण करतात.
• इमेजिंग तपासण्या: X-ray, MRI, CT Scan, PET Scan या तपासण्या सारकोमा कुठे आहे, किती मोठा आहे हे ठरवण्यास मदत करतात.
• बायोप्सी: गाठीचा एक छोटा नमुना घेऊन सूक्ष्मदर्शकाखाली तपासला जातो. ही तपासणी अत्यावश्यक आहे.
• ब्लड टेस्ट्स: काही केसेसमध्ये, विशिष्ट बायोमार्कर्स शोधण्यासाठी केली जाते.

उपचारपद्धती:

सारकोमासाठी पुढील उपचार वापरले जातात:

1. शस्त्रक्रिया (Surgery): गाठ पूर्णपणे काढून टाकण्यासाठी. आधुनिक काळात limb-sparing सर्जरी अधिक प्रचलित आहे.
2. कीमोथेरपी: विशिष्ट प्रकारच्या सारकोमामध्ये (उदा. Ewing Sarcoma) प्रभावी. हे औषधांद्वारे केंसर पेशींना नष्ट करते.
3. रेडिएशन थेरपी: जर सर्जरी शक्य नसेल, तर रेडिएशनद्वारे गाठ लहान केली जाते.
4. टार्गेटेड थेरपी व इम्युनोथेरपी: विशिष्ट प्रकारच्या पेशींवर प्रभाव टाकणारे औषधोपचार.

पुनर्वसन आणि फॉलो-अप:

उपचारानंतर रुग्णाला नियमित फॉलो-अप तपासण्या कराव्या लागतात:

• नियमित X-ray किंवा MRI
• शारीरिक थेरपी (physiotherapy) – विशेषतः जर शस्त्रक्रिया झाली असेल तर
• आहार, मानसिक आरोग्य व व्यायाम यांचा समतोल राखणे आवश्यक

रोगप्रतिक्रिया व जगण्याची शक्यता:

• Osteosarcoma: सुरुवातीच्या अवस्थेत निदान झाल्यास 60-80% पर्यंत बरे होण्याची शक्यता
• Chondrosarcoma: याचा वेग कमी असतो, पण काही प्रकार आक्रमक असतात
• Soft Tissue Sarcoma: लवकर निदान व उपचार यावर यश अवलंबून असते

जागतिक सारकोमा जनजागृती महिना – जुलै

प्रत्येक जुलैमध्ये सरकोमाविषयी जनजागृती करण्यासाठी जागतिक स्तरावर उपक्रम राबवले जातात. भारतातही विविध रुग्णालये, NGO आणि वैद्यकीय संघटना सारकोमाबाबत जनतेमध्ये माहिती पोहोचवतात. सोशल मीडियावर पिवळा रंग वापरून जागरुकतेचे अभियान चालवले जाते.

अशाच प्रकाराचे माहितीपूर्ण ब्लॉग् वाचा.

जीवनज्योत हॉस्पिटलमध्ये उपचार:

जीवनज्योत मल्टीस्पेशालिटी हॉस्पिटल, बीड येथे सरकोमासारख्या दुर्मिळ कॅन्सरच्या निदानासाठी आणि उपचारासाठी आधुनिक तंत्रज्ञान उपलब्ध आहे. येथे अनुभवी सर्जन्स, ऑन्कोलॉजिस्ट, रेडियोलॉजिस्ट आणि फिजिओथेरपिस्ट मिळून एक समन्वित टीम कार्य करते.

• अद्ययावत इमेजिंग सुविधा
• बायोप्सी व टेस्टिंग
• ट्यूमर बोर्डच्या सल्ल्यानुसार वैयक्तिकृत उपचार योजना
• मानसिक व सामाजिक आधार प्रणाली

संपर्क:

जीवनज्योत मल्टीस्पेशालिटी हॉस्पिटल, बीड ८७६७२३५९२३ | ९६७३१९१७८२
www.jeevanjyothospital.com

जीवनदानाचा उत्सव – जीवनज्योत हॉस्पिटलमध्ये भव्य रक्तदान शिबिर यशस्वी!

1 जुलै 2025 रोजी, रोटरी वर्ष 2025-26 च्या शुभारंभानिमित्त, रोटरी क्लब ऑफ बीड मिडटाऊन आणि रोटरी क्लब ऑफ बीड यांच्या संयुक्त विद्यमाने जीवनज्योत हॉस्पिटल, शिवाजीनगर, बीड येथे आयोजित करण्यात आलेल्या भव्य रक्तदान शिबिराला उत्तम प्रतिसाद मिळाला.

शिबिराचे वैशिष्ट्य म्हणजे केवळ रक्तदान नव्हते, तर समाजासाठी समर्पित होण्याची भावना होती! या शिबिरात बीड शहरातील अनेक नागरिकांनी, रोटेरियन सदस्यांनी, युवकांनी आणि जीवनज्योत हॉस्पिटलच्या स्टाफने मोठ्या संख्येने सहभाग घेतला. विशेष म्हणजे डॉ. अनिल सानप, डॉ. उषा ढगे आणि डॉ. किरण सवासे या तज्ज्ञ डॉक्टरांनी स्वतः रक्तदान करून इतरांसाठी आदर्श निर्माण केला.

रक्तदान हेच श्रेष्ठ दान! या विचाराने प्रेरित होऊन शेकडो नागरिकांनी यामध्ये भाग घेतला. सकाळी 9:00 ते दुपारी 1:00 या वेळेत झालेल्या शिबिरामध्ये नियोजित व्यवस्थापन, तपासणी, नोंदणी आणि रक्तसंकलन यासाठी वेगवेगळ्या विभागांत विभागणी करण्यात आली होती. अनुभवी वैद्यकीय कर्मचाऱ्यांनी प्रत्येक रक्तदात्याची पूर्वतपासणी करून सुरक्षित रक्तदान सुनिश्चित केले.

शिबिराचे प्रमुख आकर्षण:

• रोटरी क्लबच्या अध्यक्ष व पदाधिकाऱ्यांची उपस्थिती
• रक्तदात्यांना प्रमाणपत्र आणि टोकन ऑफ अॅप्रिसिएशन देण्यात आले
• आरोग्य विषयक जनजागृती फलक आणि पोस्टर्सद्वारे जनतेमध्ये आरोग्याचे महत्त्व पटवले
• सहभागी डॉक्टर आणि स्टाफ यांचा सत्कार

भावना आणि एकात्मतेचे दर्शन – रक्तदान करताना प्रत्येक रक्तदात्याच्या चेहऱ्यावर आत्मसंतोष आणि समाजासाठी काहीतरी करण्याचा आनंद स्पष्ट दिसत होता. जीवनज्योत हॉस्पिटलच्या स्टाफसाठी ही एक अभिमानास्पद गोष्ट होती की त्यांनी फक्त वैद्यकीय सेवा पुरवली नाही, तर समाजासाठी एक प्रेरणादायी पाऊल उचलले.

धन्यवाद! – जीवनज्योत हॉस्पिटल, रोटरी क्लब ऑफ बीड मिडटाऊन, आणि रोटरी क्लब ऑफ बीड यांनी या उपक्रमात सहभागी सर्व दात्यांचे व स्वयंसेवकांचे मनःपूर्वक आभार मानले. रक्तदान ही फक्त सामाजिक जबाबदारी नाही, ती एक मानवी कर्तव्य आहे.

आपण दिलेले प्रत्येक थेंब – कोणाच्या जीवनासाठी अमूल्य ठरतो!

या यशस्वी उपक्रमाने रोटरी वर्षाची सुरुवात एक सकारात्मक आणि प्रेरणादायी पद्धतीने झाली असून, भविष्यातही असेच उपक्रम राबवले जातील, असा विश्वास आयोजकांनी व्यक्त केला.

स्तनाचा कर्करोग (Breast Cancer) हा महिलांमध्ये वाढत्या प्रमाणात आढळणारा आजार आहे. याचा प्रारंभिक टप्प्यात शोध लागणे अत्यंत महत्त्वाचे असते, आणि यासाठी मॅमोग्राफी (Mammography) ही एक अत्यावश्यक चाचणी आहे.

जीवनज्योत मल्टीस्पेशालिटी हॉस्पिटल, बीड येथील रेडिओलॉजी विभागात अत्याधुनिक मॅमोग्राफी सेवा उपलब्ध असून, या क्षेत्रातील अनुभवी तज्ज्ञ डॉ. वृशाली सानप यांचे मार्गदर्शन उपलब्ध आहे.

मॅमोग्राफी म्हणजे काय?

मॅमोग्राफी ही एक एक्स-रे आधारित चाचणी आहे जी स्तनाच्या ऊती (tissue) मध्ये होणारे बदल, गाठी किंवा कर्करोगाचे प्राथमिक लक्षणे ओळखण्यासाठी वापरली जाते.

मॅमोग्राफी का आवश्यक आहे?

• प्रारंभिक निदान: कर्करोगाची सुरुवातीची लक्षणे लवकर ओळखता येतात.
• लवकर उपचार: निदान लवकर झाले तर उपचारही यशस्वी होण्याची शक्यता वाढते.
• जीवन वाचवणारी चाचणी: वेळेत निदान झाल्यास कर्करोगावर मात करता येते.

कोणत्या महिलांनी मॅमोग्राफी करावी?

• वय ४० वर्षांवरील सर्व महिलांनी दरवर्षी मॅमोग्राफी करावी.
• कुटुंबात स्तनाच्या कर्करोगाचा इतिहास असणाऱ्या महिलांनी ३०-३५ वयानंतर डॉक्टरांच्या सल्ल्याने ही चाचणी घ्यावी.
• स्तनात गाठ, वेदना, त्वचेत बदल, रक्तस्राव इत्यादी लक्षणे असतील तर त्वरित मॅमोग्राफी आवश्यक.

मॅमोग्राफी कशी केली जाते?

1. स्तन विशिष्ट पद्धतीने एका प्लेटवर ठेवला जातो.
2. दुसरी प्लेट त्यावर दाब देऊन ठेवते.
3. एक्स-रे घेतले जातात आणि सॉफ्टवेअरच्या माध्यमातून त्यांचे विश्लेषण केले जाते.
4. रिपोर्ट तयार केला जातो व रेडिओलॉजिस्ट डॉक्टरांकडून स्पष्टीकरण दिले जाते.

मॅमोग्राफीचे फायदे

• लहान गाठीही ओळखता येतात.
• शस्त्रक्रियांची गरज कमी होते.
• इतर चाचण्यांपेक्षा अधिक अचूक आणि विश्वसनीय.
• वर्षातून एकदा करून घेणे हृदयविकार, फुफ्फुस विकार याप्रमाणे स्तन आरोग्यासाठी उपयुक्त.

जीवनज्योत हॉस्पिटल, बीड मधील मॅमोग्राफी सेवा

• अत्याधुनिक डिजिटल मॅमोग्राफी मशीन
• डॉ. वृशाली सानप, १४ वर्षांचा अनुभव असलेली रेडिओलॉजिस्ट.
• पूर्णतः स्त्री रुग्णांसाठी सुरक्षित आणि गोपनीय सुविधा.
• सॉफ्टवेअर आधारित तंतोतंत निदान.

मॅमोग्राफीबाबत गैरसमज

स्तनाच्या आरोग्याविषयी जागरूकता

• दररोज स्वतःची तपासणी (Self-breast examination)
• योग्य आहार आणि व्यायाम
• वेळेवर डॉक्टरांकडून सल्ला घेणे
• कुटुंबीयांमध्ये जागरूकता निर्माण करणे

तुमचं आरोग्य, आमचं कर्तव्य

जीवनज्योत मल्टीस्पेशालिटी हॉस्पिटल, बीड येथे स्त्रियांसाठी खास रेडिओलॉजी सेवा अंतर्गत मॅमोग्राफी चाचणी अत्यंत किफायतशीर दरात उपलब्ध आहे.

कृपया वेळ न घालवता खालील नंबरवर अपॉइंटमेंट घ्या:
8767 23 5923 / 9673 19 1782

निष्कर्ष

स्तन आरोग्य हे महिलांच्या संपूर्ण आरोग्याचे द्योतक आहे. मॅमोग्राफी ही एक सोपी, सुरक्षित आणि प्रभावी चाचणी आहे जी वेळेत केली तर स्तनाच्या कर्करोगावर मात करता येते.

आजच अपॉइंटमेंट बुक करा आणि स्तन आरोग्याची काळजी घ्या!
आरोग्यम् परमं भाग्यम्!